فهرست موضوعي جلد اوّلپيشگفتار مترجمبخش اوّل : باب يگانه / 13وارهاندن خصلتي در دسترس به سبب وعده اي [ ناديده ]يك خصلت ستمگرانه باشديك خصلت از دوستداري دين باشديك خصلت در برابر پنج خصلت باشديك خصلت در برابر يك خصلت باشديك خصلت نجات بخشگرد هم آمدن هيچ چيزي با چيز ديگر برتر از گردهم آمدن خصلتي با خصلت ديگر نباشدخصلتي كه شرافت دنيا و آخرت را در بر داردداناترين مردم كسي است كه خصلتي را با خصلتي ديگر گرد هم آردحقيقت نيك بختي يكي باشد و حقيقت نگون بختي نيز يكي باشدمردم به سبب يك خصلت پاداش داده شده يا كيفر شوندخصلتي كه برترين جهاد استسخت ترين خصلتي كه جز با ترك يك خصلت از آن دوري نشودشرف مؤمن در گرو يك خصلت و عزّتش نيز در گرو يك خصلت استكليد هر بدي يك خصلت باشديك خصلت از دادگري باشدهر كه به يك خصلت عمل كند ، داوري او را درباره ي ديگران بپذيرندكم ترين حقّ مؤمن بر برادرش يك خصلت باشدتقرّب به خداي شكوهمند با يك خصلتخداوند بندگان را به چيزي سخت تر از يك خصلت نيازموده استثمره ي نيكوكاري يك خصلت باشديك خصلت ايمان را در بنده پابرجا سازد و خصلتي ديگر آن را از بنده در آورديك خصلت شكوه مؤمن را ببردنيكي اي كه برتر از آن نباشد و ستمي كه بالاتر از آن نباشدهر كه به يك خصلت عمل كند ضمانت شده كه تهي دست نگرددمردانگي خاندان پيامبر عليهم السّلام يك خصلت باشديك خصلت از مردانگي باشديك خصلت بر انسان شريف ناپسند باشدخصلتي كه خداوند آن را دوست مي دارد و خصلتي كه خداي شكوهمند آن را دشمن مي داردهر كه يك خصلت را تحمّل كند ، سپاس نعمت را به جا نياورده استهر كه يك خصلت او را خشمگين نسازد ، يك خصلت را سپاس نگزارده استيك خصلت از فروتني باشدنزديك است كه خصلتي به كفر انجامد و نزديك است كه خصلتي ديگر بر قدر الهي چيره آيدخصلتي كه مردمان سده هاي پيشين را نابود ساختكشته شدن در راه خداي عزّتمند كفّاره ي هر گناهي باشد ، جز يك كار كه كفّاره ايهمانا خداي فرازمند بر حضرت محمّد صلّي الله عليه و آله و امّت او هديه اي دادههر كه دوست دارد كه خير خانه اش فزوني يابد ، بايد هنگام حاضر شدن بر سرهمانا چون خداي فرازمند بنده اي را دوست بدارد بر او نظر رحمت افكند و چونخصلتي كه به سبب آن ، مرگ را دوست نمي دارنديك خصلت شبيه ضدّش استبدترين مردم كساني باشند كه ديگران به سبب ترس از يك خصلت به آنان احترام بگذارندپارسايي در دنيا يك خصلت باشد و سپاس هر نعمتي نيز يك خصلتهيچ چيز سزاوارتر از زبان نباشد كه زندانش به درازا كشدهر كه آرزوي دور و دراز نمايد ، كردارش به بدي بينجامدمرد مسلمان تا زماني كه خاموش باشد پيوسته نيكوكار نوشته شودهر كه به يك خصلت عمل كند ، خداي شكوهمن او را از هراس روز رستاخيز در امان داردسرآمد خرد يك خصلت باشدپرهيزكارترين ، عبادت پيشه ترين ، پارساترين و كوشاترين مردمبراي توبه كردن ، پشيماني بس باشدآن كس كه از دنيا بيش از خوراكش به دست آوردوصيّت كردن به يك خصلتخصلتي منفي و خصلتي مثبتخصلتي كه بر اهل دنيا سنگين آيد و خصلتي كه بر آنان سبك آيدشرافت و افتخار خانوادگي جز به يك خصلت نباشد و بزرگواري جز به يكخصلت نباشد و كرداري جز به يك خصلت نباشد و عبادت نيز جز به يك خصلت نباشدخصتلي كه به چهار چيز سود رساندچون خداي گرامي و بزرگ ، بنده اي را دوست بدارد او را به بلاي بزرگ دچار سازدخصلتي كه بواسير را در پي آورددستي كه انگشتر آهني بر آن است پاكيزه نشودهر كه پيش از سلام كردن ، سخن آغاز پاسخش ندهيدهر كه يك خصلت را انجام دهد و يا برايش انجام دهند از دين حضرت محمّد (ص) بيزاري جسته استاز مثل هاي پيامبران چيزي جز يك سخن به جا نمانده استچون خداي فرازمند نيكي بنده اي را خواهد او را در دنيا به سرعت كيفر دهد وشكيبايي بر دشمنان نعمتپيامبر صلّي الله عليه و آله و علي بن ابي طالب عليه السّلام از يك درخت آفريده شده انديك خصلت سپاس هر نعمتي استدين ، همان دوستي استچون مؤمن با مؤمني ديگر دست دهد ، بي گناه از يكديگر جدا شونديك خصلت دل ها را زنده كنديك خصلت امر حجّت هاي خدا را زنده كندخداي گرامي و بزرگ چيزي روشني بخش تر از يك چيز براي چشم نيافريده استنه دهم دين در گروه يك خصلت استآن كس كه به خواست خدا خرسند باشد و آن كس كه از خواست خدا ناخرسند باشدخصلتي كه در برابرش شتران سرخ موي نيز دوست داشته شودخصلتي كه روزي را بيفزايدگناهي كه بخشيده نشودخصلتي كه دورويي به بار آورد و تهي دستي را در پي آوردنخستين هديه اي كه به مؤمن دهند يك خصلت استبنده اي كه هيچ كار نيك ندارد در روز رستاخيز به سبب يك كار بخشيده شودسرچشمه ي همه ي گناهان يك خصلت استچه زشت است كه مردي رسوا به بهشت در آيدهر كه يك خصلت را به انجام رساند ، سزاوار رحمت خداي شكوهمند گرددهر كه يك خصلت را به جا آورد خير و بركت خانه اش بسيار گردددرباره ي كسي كه تندرستي اش از بيماري اش آشكارتر است و با چيزي خويشرا در مان كند و آن گاه بميردمؤمن از يك كار روي گردان باشدهيچ چيزي همچون يك خصلت ايمان را از بين نبردمردي كه پيش از مرگش جانشين خويش را ببيند نيك بخت استحرمت مؤمن از كعبه بزرگ تر استهمين ياري خدا بر مؤمن بس باشد كه ببيند دشمنش به معاصي خداي شكوهمند دست مي يازدهديه كينه ها را از ميان ببردخوشا بر بنده ي گمناميك خصلت مرد را در روز رستاخيز تهي دست واردهدسرشناسان اهل بهشت يك دسته اندپيامبر خدا صلّي الله عليه و آله پي در پي وضو مي گرفتنيكوترين نيكي يك خصلت استپيامبر صلّي الله عليه و آله دعاي خويش را براي يك كار واگذاردبرترين عبادت يك خصلت است و برترين [كار]دين نيز يك خصلت استچيزي كه خودش بسيار و انجام دهنده اش اندك استيك خصلت نيمي از دين استبهترين چيزي كه به مسلمان داده شده يك خصلت استپيامبر صلّي الله عليه و آله و علي بن ابي طالب عليه السّلام از يك نور آفريده شده اندسلامتي بنده در گرو سلامتي يك عضو از بدن اوستانسان به سبب يك خصلت به بهشت در آيدهر كه از دو چيز شادمان مي شود مي بايست يك كار را انجام دهدپيامبر صلّي الله عليه و آله همواره با يك سلام نماز را به پايان مي بردباب دوگانه / 61شناخت خداي يكتا به دو خصلت استپيامبر صلّي الله عليه و آله فرمود :دو كار نيك است كه دوست ندارم هيچ كس در آن ها با من شركت جويددو غريب را نگهداري نماييدچيزي وضو را باطل نسازد جز آنچه از دو طرف بدن در آيددو نعمت [از ديده ها]پوشيده استبسياري از مردم فريفته ي دو چيزندخداي گرامي و بزرگ به چيزي بهتر از سكوت و رفتن به سوي كعبه عبادت نشده استدو كس امر به معروف شوندكفر را دو بال باشدخداي فرازمند زمينيان را به دو قسم تقسيم كردچون ده دسته از اين امّت صالح باشند ، امّت نيز صالح شوند و چنان كه آندو دسته فاسد باشند ، امّت نيز به فساد گراينداز خداوند درباره ي دو ناتوان پروا داريدپاداش آن كس كه دو دختر يا دو خواهر يا دو عمّه يا دو خاله را سرپرستي كنددو كس رايحه ي بهشت را در نيابندآنچه درباره ي شخص دورو آمده استمردم دو دسته اند : بسته اي ديگران را آسوده كنند و دسته اي ديگر خود آسوده باشندمردم دو دسته اند : دانشمند ، دانشجودو چيزند كه يكي گناهان را از ياد آدمي برد و ديگري دل ها را سخت كنددو كار پناه جستن از جذام استدل مشغولي براي دو چيز بزرگ استدنيا دو كلمه و دو درهم استمرد تا آن گاه كه داراي دو خصلت نباشد ژرف انديش نشودخيري در زندگي جز براي دو كس نيستخيري در دنيا جز براي يكي از دو كس نيستدانش دو گونه استدو كار شگفت انگيز است : خوردن روزي خدا و ادّعا نمودن خدايي جز پروردگار شكوهمندامر به معروف و نهي از منكر دو آفريده از آفريدگان خداي شكوهمند هستندبيش تر عبادت ابوذر رحمه الله دو خصلت بودزني كه دو شوهر بهشتي داشته است ، در بهشت از آن كدام شوهر خواهد بوددو دشمن درباره ي پروردگارشان با يكديگر دشمني ورزيدندبخشنده ، داراي دو معني استدينار و درهم نابود كننده اندطلا و نقره دو سنگ مسخ شده اندپناه جستن از دو خصلتشيعه داراي دو خصلت استدو شادي از آن روزه دار استآنچه درباره ي دو بازرگان راستگو و نيكوكار و يا دروغگو و خيانتكار رسيده استدو چيز بامداد و شامگاه خير مي رساننددو معامله ناپسند باشدبراي كالاي خوب دو دعا است و براي كالاي بد نيز دو دعا استهر كه به خداي شكوهمند اخلاص ورزد به دو چيز دست يابدهر كه داراي دو خصلت باشد مؤمن حقيقي استهر كه دو خصلت را داشته باشد [با او هم نشين باش] وگرنه از او دوري گزينهر يك از دو چيز زودتر پيش آيد زن مطلّقه ي مسترابه از عدّه طلاق خارج مي شودتقّرب به خداي شكوهمند با دو خصلت تحقّق يابددو چيز ، تهي دستي را از ميان برند و بر عمر افزايند و هفتاد مرگ بد را ازانجام دهنده اش دور سازندكردار دو گونه استاحسان جز بر دارنده ي دو خصلت سزاوار نباشدبرادان دو گونه اندمردم دو گونه انددو اميري كه در واقع امير نيستندمردم با دو چيز نمازشان را تباه مي سازندهيچ گامي نزد خداي شكوهمند دوست داشتني تر از دو گام نيست و هيچ جرعه اينزد خدا دوست داشتني تر از دو جرعه نيست و هيچ قطره اي نزد خداي شكوهمنددوست داشتني بر از دو قطره نيستابليس دو خصلت را بر حضرت نوح عليه السّلام ياد آوري كردبيش ترين ترسي كه درباره ي مردم مي رود دو خصلت استاز دو خصلت بازداشته اندچون حضرت نوح عليه السّلام آب ها را فراخواند دوگونه آب پاسخش را ندادندايمان گفتار و كردار استدو تشنه سيري نيابنددو خصلت نشانگر ايمان حقيقي استجوان مردي دو گونه استدو كار ستمگرانه استدو كار روزي را فراهم آوردنفقه ي واجب خوانده به اندازه حدّ ميانه ي دو حالت ناپسند استدو خصلت در برابر دو خصلت استآزرم دو گونه استآنچه از عقوق فرزند گريبان گير پدر و مادر شوددرباره ي سخن پيامبر صلّي الله عليه و آله كه فرمود : من فرزند دو كشته هستمدو چيز برپايند ، دو چيز روانند ، دو چيز با هم در اختلافند ، دو چيز با هم دشمنندپاداش آن كس كه دو حج گزاردسخن حق در دو حالكشته شدن دو گونه است و جنگيدن نيز دو گونههر كه دو خصلت را انجام دهد در آسمان خداي شكوهمند او را دوست بداردو در زمين مردم او را دوست بدارندپيامبر صلّي الله عليه و آله را دو انگشتري بودهديه ي روزه دار دو چيز استهنگام پديدار شدن دو نشانه ، رستاخيز برپا شودصدقه دادن به بني هاشم جز در دو حالت روا نباشدهر كه دو خصلت را انجام دهد فرومايه استدو گناه باشد كه يكي شديدتر از ديگري استشستن دندان ها با سعد دو ويژگي را در پي آوردخوردن اشنان دو چيز را در پي آوردشفاعت پيامبر صلّي الله عليه و آله دو كس را در بر نگيرددو گونه چوب خلال ، رگ جذام را به حركت در آورنددنيا و آخرت مانند دو كفّه ترازو هستندخدا دو دريا را راه داد تا به هم برسند و ميان آن دو حايلي است تا از حد نگذرند و به هم در نياميزندپيامبر صلّي الله عليه و آله در ميان امّتش دو چيز به جا گذاردپرسش از ثقلين در روز رستاخيزبر [تن] حسن و حسين عليهما السّلام دو تعويذ بودشب و روز دو راه پيمايندخداي شكوهمند به دو مرد دو بال داده كه همراه فرشتگان در بهشت پرواز كننددو چيز مردم را به نابودي كشاندسخن امير مؤمنان عليه السّلام [كه فرمود :] دو مرد كمرم را شكستندآزمند از دو خصلت محروم ماند و دو خصلت همدمش باشدپيامبر خدا صلّي الله عليه و آله دو نماز را وانگذارددو دسته نصيبي از اسلام ندارنددشمني ورزيدن با مردم دشمن را از يكي از دو خصلت وانگذاردآدميزاده پير شود و دو خصلتش جوان مي گردددو خصلت اند كه هر يك دو خصلت در پي دارندآدميزاده دو چيز را ناخوشايند شماردپيامبر خدا صلّي الله عليه و آله را دو سكوت بوددو خصلت را در مسلمان گرد هم نيايددو خصلت را در دل بنده اي گرد هم نيايدحسد جز در دو چيز نباشددو چيز سبب محبّت پيامبر صلّي الله عليه و آله به عقيل بن ابي طالب بودپيامبر صلّي الله عليه و آله از دو چيز شادمان گرديدپيامبر صلّي الله عليه و آله دو خصلت را به حسن و حسين عليهما السّلام بخشيدهيچ كس پس از نماز عشا نبايد بيدار باشد مگر دو نفرامّت مسلمان بيش تر به سبب دو چيز به دوزخ در آيند و بيش تر به سبب دو چيزبه بهشت در آيندخداي شكوهمند دو ترس و دو آسودگي را در بنده اش گرد هم نياوردصلاح اين امّت در آغاز دو خصلت بود و نابودي آنان نيز در پايان دو خصلت استباب سه گانه / 127خداوند سه كس را بي حساب رسي به بهشت در آورد و سه كس را بي حساب رسيراهي دوزخ سازدخداي عزّتمند از سه چيز مؤمن حساب رسي نكندهر كه سه خصلت يا يكي از آن سه را دارا باشد در سايه ي عرش خداي شكوهمند باشدسه كس در روز رستاخيز نزدتيك ترين آفريدگان به خداي شكوهمند باشندبرآورده شدن دعا هنگام وجود سه چيز باشدمؤمن تا آن گاه كه سه خصلت را دارا نباشد مؤمن نيستسه خصلت در مؤمن نباشدپيامبر صلّي الله عليه و آله از پروردگار عزّتمند خويش سه چيز درخواست كردخداوند دو خواسته اش را داد و از يك خواسته دريغ كردسه چيز بالا برنده درجه و سه چيز كفّاره ي گناهان و سه چيز نابود كنندهو سه چيز نجات دهنده استهر كه داراي سه خصلت باشد خداوند از حوريان بهشتي به همسري در آوردسه كس باشند كه اگر بر آنان چيره نشوي بر تو چيره آيندسه كس حقّ خويش را از سه كس باز نستانندبنده در ميان سه چيز استسه كس را سزد كه بر آنان دل سوزي كنندخداي شكوهمند سه كس را دشمن دارددر سه مورد دروغگويي نيكو است و در سه مورد راستگويي ناپسند استو هم نشيني با سه كس دل را بميراندسه چيز در برابر سه چيز باشديك چيز در برابر سه چيز باشدنشانه هاي پيري سه چيز باشدسه چيز ويژه ي پيامبران و فرزندان و پيروانشان باشدسه خصلت دشمني خداي فرازمند را دربر داردهديه سه گونه باشدپيامبر صلّي الله عليه و آله و پايين تر از او از سه خصلت تهي نباشندريشه هاي كفر سه چيز باشدوام سه گونه باشداذن خواهي سه بار باشدبر سه كس نبايد سلام كردبهترين مردم سه كس باشدسه چيز باشد كه يكي نمايانگر ثروت و ديگري نمايانگر زيباييو سومي فرونشاننده ي دشمنان باشدسه چيز از سنّت هاي پيامبران باشدسه چيز ديده را روشن بخشدخصلت هاي زيبا سه چيز باشدزياده روي در سه چيز باشدپيامبر خدا صلّي الله عليه و آله سه كس را لعنت فرموددرجه اي در بهشت باشد كه جز سه كس بر آن نيابنداز سه كس قلم تكليف برداشته شده استداستان آن سه كس كه به لات و عزّي سوگند ياد كرده بودند كه پيامبرخدا صلّي الله عليه و آله را بكشند و امام علي عليه السّلام در برابر آنان به پا خاستدر نيكي به برادران و كوشش در برآوردن نيازهايشان سه خصلت باشداز مدفوع كردن در سه جا نهي شده استرو به آفتاب بودن سه اثر بد دارداسر افكار را سه نشانه باشدهر چشمي در روز رستاخيز گريان شود ، جز سه چشمهمه ي نيكي در سه خصلت گرد هم آمده استاز پشت سر هم نشستن سه نفر بر چهارپا نهي شده استحقّ مسافر آن باشد كه چون بيمار شد ، همسفرانش سه روز درنگ كننددر نعلين سياه سه اثر بد و در نعلين زرد سه اثر پسنديده باشدسه خصلت را از كلاغ بياموزيدسه چيز با سه چيز همراه باشدبدشگوني در سه چيز باشدكساني كه آنچه به آنان پند داده شد از ياد بردند ، سه دسته بودندسه كس تا هنگام پايان يافتن حساب خداي شكوهمند در پناه او باشندهر كه را توفيق انجام سه چيز دهند از سه چيز ديگر محروم نمانّداز مشورت با سه كس نهي شده استخرد بر سه جزء تقسيم شده استآدم عليه السّلام در برگزيدن يكي از سه چيز مخيّر شدخرد مرد را با سه چيز بسنجندشيعه بر سه گونه باشدشيعه در سه چيز آزموده شودهر كه داراي سه خصلت باشد بي گمان ايمانش كامل استخداي شكوهمند در روز رستاخيز با سه كس سخن نگويند ، به آنان ننگردوحشتناكترين جايي كه مردم در آن قرار گيرند سه جا باشدسه كس در ستم شريكندسخن چين ، قاتل سه نفر باشدمؤمن را سه مسكن باشد : زندان ؛ پناهگاه ؛ منزلگاه و كافر را نيز سه مسكن باشدايّام الله سه روز باشدسه كس در روز رستاخيز عذاب شوندسه خصلت ، بيزاري از تكبّر را در پي آوردهر كه داراي سه خصلت باشد [مي تواند] امر به معروف كند و نهي از منكر نمايدسه كس نجيب نباشنددر عيب مرد همين بس كه سه خصلت را دارا باشدهر كه عترت پيامبر صلّي الله عليه و آله را دوست ندارد بر اثر يكي از اين سه چيز استدوست داشتني ترين كارها نزد خداوند سه چيز باشدآتش دوزخ در روز رستاخيز با سه كس سخن گويدسه چيز كمر شكن باشدخداي شكوهمند با سه چيز بر بندگانش منّت نهادشب زنده داري جز در سه چيز [روا] نباشداگر سه چيز در آدميزاده نبود ، چيزي او را سر افكنده نمي كردهمه ي احكام دين سه چيز باشدفتنه ها سه چيزندمرد مسلمان را سه دوست باشدخداي شكوهمند بر پيامبر صلّي الله عليه و آله درباره ي علي عليه السّلام سه كلمه وحي كردمردان سه گونه اندپيشوايي بر كسي نسزد جز بر مردي كه سه خصلت را دارا باشددرباره ي كسي كه سه بار حج به جا آورددرباره ي كسي كه سه مؤمن را به حج ببرددر پيراهن يوسف عليه السّلام سه نشانه بودستم سه گونه باشدآميزش با زنان به سه راه حلال مي شودهمه امّت را اميد نجات باشد جز يكي از سه كسسخت ترين لحظه هاي آدميزاده سه لحظه استهرگز آدميزاده كاري انجام ندهد كه گران بارتر از سه كار در نزد خداي فرازمند باشدمرد جز براي سه چيز گام در سفر ننهدرخت خواب سه دست باشدنشانه ها سه تا باشندخداي شكوهمند بنده را در سه حالت مختلف آفريدهمردم سه گونه اندسه خصلت باشد كه كسي را در آن ها عذري نباشدسه خصلت باشد كه دارنده ي آن خصلت ها نميرد تا آن گاه كه پيامد ناگوار آن ها را ببيندسه چيز باشد كه به آن ها مسلمان كامل شودسه سفارشي كه پيامبر صلّي الله عليه و آله به امير مؤمنان عليه السّلام فرموده استسه كس باشند كه دعا بر آنان را به لفظ جمع آورندعطسه كننده را تا سه بار دعا كنندسه خصلت باشد كه خداي عزّتمند آن ها را در دو رو و ناراستكار فراهم نياوردسه كس از مهمانان و زيارتگران خداي عزّتمنداند و در پناه اويندخريدار حيوان تا سه روز اختيار فسخ معامله را داردخداي گرامي و بزرگ در سه چيز به هيچ يك از مردم رخصت [مخالفت] نداده استمؤمن به بازماندن از چيزي گرفتار نشده كه سخت تر از سه خصلت باشداگر سه دسته نبودند ، خداوند عذابي سخت بر بندگانش فرو مي ريختسه كس ملعون اندحكيمان و فقيهان چون به يكديگر نامه مي نوشتند سه چيز را مي نوشتند كه چهار مي نداشتسه خصلت در نهاد مؤمن نباشدآن كس را كه سه چيز از دنيايش به زور ستانده شود سه پاداش باشدخداي شكوهمند را بهشتي است كه جز سه كس بر آن در نيايندسه خصلت در شيعه نباشدسه خصلت از سخت ترين كردارهاي بندگان باشدسخن ابليس ، كه لعنت خدا بر او باد ، به نوح عليه السّلام كه مرا در سه جاي به ياد آرسخن ابليس ، كه لعنت خدا بر او باد ، [كه گفت :]هر چه مرا درباره ي آدميزادهدرمانده كند هرگز مرا يكي از سه چيز درمانده نسازدسه كار بر مردم توان فرسا باشدنكويي نشايد مگر با سه ويژگيدست ها سه گونه اندسه خصلت مستحب استبخشندگان سه كس باشنددرخواست جز در سه چيز نشايدخداي گرامي و بزرگ به سه خصلت بر آدميزاده منّت نهادبنده شرك نياورد تا آن گاه كه به يكي از سه كار دست يازدبه اين امّت حدّاقل سه چيز ارزاني شده استبلاي توان فرسا در سه چيز باشددر اين امّت سه چيز نباشدفرشتگان به خانه اي كه سه چيز در آن باشد وارد نشوندسه كس در امر به معروف و نهي از منكر شريك اندخداي گرامي و بزرگ مؤمن را سه خصلت ارزاني كرده استدرباره ي دين [خود] از سه كس بايد برحذر بودپرسش مرد ديرنشين از امام صادق عليه السّلام درباره ي سه خصلتزمين در پيشگاه پروردگارش ، همچون ناله اش بر سه چيز ناله سر نداده استخداوند محافظت از سه كس را نپذيردسه كس در روز رستاخيز در سايه سار عرش خداي گرامي و بزرگ باشندسه چيز نزد خداي گرامي و بزرگ شكوه كنندتلاوتگران قرآن سه كس باشندبار سفر نبندند جز براي سفر به سه مسجدتربچه سه فايده داردسه چيز زيانبار نباشدپيامبر صلّي الله عليه و آله براي كسي كه سه خصلت را واردهد ، سه خانه در بهشت ضمانت كرده استامير مؤمنان عليه السّلام به ستيز با سه فرقه مأمور شدهر كه سه خصلت را دارا نباشد با خدا و پيامبرش بيگانه باشدخداي گرامي و بزرگ را سه حرمت باشدحقيقت ايمان ، سه خصلت باشدحج گزار بر سه گونه حج گزارداز سه خصلت نهي شده استرنگ سياه جز در سه چيز پسنديده نباشدآن كه به زيارت خانه ي خدا مي رود اگر سه خصلت را دارا نباشد مورد اعتنا نباشدمهمان داري تا سه روز باشددل مرد مسلمان در سه چيز دغل آلود نشودسخن پيامبر صلّي الله عليه و آله [كه فرمود:] سوگند مي خورم كه بي گمان سه چيز حق اندهيچ كرداري پس از مرگ از پي انسان نرود جز سه كردارخداي گرامي و بزرگ سه گروه را در بهشت خويش جاي ندهدپدران سه كس باشندبه مؤمن سه خصلت ارزاني شده استسزاوارترين مردم در آرزومندي سه چيز ، سه كس باشندكارها سه گونه انددزدان سه گونه اندفرشتگان سه دسته اندجن سه گروه است و انسان سه گروهپشت سر سه كس نبايد نماز گزاردسه چيز نخوردني باشد كه تن را فربه سازد و سه چيز خوردني باشد كه لاغر كندهمه ي قضاوت هاي مسلمانان بر اساس سه چيز جاري شودسه چيز با سه چيز همبسته باشدسه كس در پيشگاه خداي گرامي و بزرگ شفاعت كننده و شفاعتشان پذيرفته آيدنخستين كساني كه قرعه به نامشان زده شد سه كس بودندبه سه ويژگي داردپياز سه ويژگي داردسحر جز در سه چيز نباشدسه خصلت از نشانه هاي ژرف نگري باشددميدن بر سه چيز ناپسند باشدهر كه را سه خصلت باشد به دوزخ در آيدهر كه مالي را از راه نادرست به دست آرد خداي سه چيز را بر او چيره گرداندمؤمن را در سه چيز آسودگي باشدسه چيز از نيك بختي مرد باشددعاي سه كس بر آورده نشودروزه ي پيامبر خدا صلّي الله عليه و آله سه روز از هر ماه بودخوش گذ راني مؤمن در سه چيز باشدهر كه سه خصلت در او گرد آيد گويا همه ي دنيا از آن او شده استپيامبر صلّي الله عليه و آله سه كلنگ در خندق زد و سه بار تكبير گفتدوست داشتني ترين كردارها در پيشگاه خداي گرامي و بزرگ سه كار باشدهراسناك ترين چيزها بر امّت من سه چيز باشدهر كه خداي و روز و اپسين را باور دارد سه كار را نكندبر اين امّت از سه خصلت بيم رودسه چيز از دنيا پيامبر صلّي الله عليه و آله را خوشايند بودامام صادق عليه السّلام هيچ گاه از يكي از سه كار فارغ نبودزيارتگر امام رضا عليه السّلام در سه جا [از زيارتش] بهره مند گرددكردارها بر سه گونه اندامام باقر عليه السّلام فرزندش امام صادق عليه السّلام را به سه چيز امر فرمود و از سه چيز بازداشتچون قائم آل محمّد به پا خيزد بر سه چيز فرمان دهد كه هيچ كس پيش از او بر آن سه چيز فرمان نداده استسخن پيامبر صلّي الله عليه و آله به سلمان فارسي رحمه الله [كه فرمود:] به راستي كهسخن عمر [كه گفت:] من از سه كار به درگاه خداي توبه مي كنمسخن ابوبكر [كه گفت:] بر چيزي از دنيا اندوه نمي خورم جز بر سه كار كهسخن عبد الله بن مسعود [كه گفت:] عالمان زمين سه كس باشندسه كس به قدر چشم بر هم نهادني به وحي خداي كفر نورزيدندپاداش آن كس كه سه دختر داشته باشد و بر آنان صبر پيشه داردسه چيز در روز رستاخيز در پيشگاه خداي گرامي و بزرگ شكوه كنندقلم [تكليف]از سه كس برداشته شده استتنگ چشمي سه خصلت نكوهيده را به بار آوردكار پيامبر صلّي الله عليه و آله از سه چيز آغاز شدهر كه سه كار را انجام دهد در سود و زيان مسلمانان شريك باشدسه چيز باشد كه هر يك ، يك چهل و پنجم از پيامبري استايمان سه چيز باشدسه كس به بهشت در نياينددرباره ي آن كه سه فرزندش مرده باشدپاداش سه خصلت : كامل وضو ساختن ؛ آشكارا سلام گفتن ؛ نهاني صدقه دادنسه برادر بودند كه ميان هر يك با برادر ديگر ده سال فاصله بودمردم پس از سه پيشامد خوار شدنددرخواست كردن سه اثر دارد و بدترين مردم سه كس اندكناره جويي بيش از سه روز روا نباشدسه چيز از نيك بختي مسلمان باشدخداي گرامي و بزرگ با سه كس سخن نگويدراست پيشگان سه كس باشنداصحاب رقيم سه تن بودنددوست داشتني ترين كردارها نزد خداي گرامي و بزرگ سه كردار استمردم سه دسته اندذكر نوري كه سه بخش شدمردم خداي گرامي و بزرگ را سه گونه بپرستندامير مؤمنان عليه السّلام با آن كس كه او را دعوت كرده بود سه شرط كردسه صفتي كه در امير مؤمنان عليه السّلام بوددرباره ي بريره ، آزاد شده ي عايشه ، سه حكم اسلامي وضع و اجرا شدسه كس بر پيامبر خدا صلّي الله عليه و آله دروغ مي بستندسه كس ملعون اند : يك افساردار ،يك راه برنده و يك سوارهسه كس باشند كه نمي دانم گناه كدام يك بزرگ تر استدرباره ي براء بن معرور انصاري سه حكم اسلامي وضع و اجرا شددرباره ي صفوان بن اميّه جمحي سه حكم اسلامي وضع و اجرا شدسعد بن معاذ را سه مقام در اسلام است كه اگر همه ي مردم يكي از آن ها را داشتند براي برتري شان بس بودفراگيرندگان دانش سه دسته باشندهر كه با سه كس ستيزد به خواري نشيندمردم در اعتقاد به قضا و قدرسه گونه اندباب چهارگانه / 275سخن پيامبر صلّي الله عليه و آله كه [فرمود:]من شفاعتگر چهاركس در روز رستاخيز باشمكيفر آن كس كه از همسرش در چهار چيز فرمان برددعاي چهاركس رد نشوداستواري دين به چهار كس باشدخداي گرامي و بزرگ ، مردي را كه در چهار حال آسان مي گرفت آمرزيدخواسته هاي مردم در دنياي زودگذر چهار چيز باشدبنده ، مؤمن نشود تا آن گاه كه به چهار چيز ايمان آردامير مؤمنان عليه السّلام را چهار انگشتر بودچهار سوره پيامبر صلّي الله عليه و آله را پير كردپيامبر صلّي الله عليه و آله چهار عمره به جا آوردامام به چهار خصلت شناخته شودسخن پيامبر صلّي الله عليه و آله كه [فرمود:]به چهار چيز بر ديگر پيامبران برتري يافته امبهترين [شعار] ياران چهار نفر ، بهترين [شمار] گروهان جنگي چهار صد نفرو بهترين [شمار] سپاهيان چهار هزار نفر باشدهر كه را چهار چيز دهند از چهار چيز بي بهره نماندبه چهار چيز گوش شنوايي داده شده است كه سخن همه ي آفريدگان را مي شنوندخدا در روز رستاخيز به چهار كس نظر رحمت نيفكندسواران روز رستاخيز چهار نفر باشندپير زن بني اسرائيل چهار چيز از موسي عليه السّلام خواستبرترين زنان بهشتي چهار زن باشندچهار چيز كمرشكن استخداي گرامي و بزرگ چهار بار به دنيا نگريستسخن پيامبر صلّي الله عليه و آله به علي عليه السّلام [كه فرمود:] من نام تو را در چهار جا كنار نام خويش ديدمبار حديث اهل بيت را جز چهار كس ، كسي نمي تواند بكشدهر كه با مردم داد و ستد كند و از چهار خصلت كناره جويد بر مردم است كه چهار خصلت براي او قايل شوندچهار بيت شعري كه ابليس در پاسخ دو بيت شعر آدم عليه السّلام سروده استخداي فرازمند چهار چيز را در چهار چيز نهان داشتسخن پيامبر صلّي الله عليه و آله [كه فرمود:]چهار چيز را ناخوشايند مشماريدكه براي چهار چيز [نيكو]باشدامير مؤمنان عليه السّلام را چهار فضيلت بود كه هيچ عربي پيش از او به آن فضيلت ها دست نيافته بودسخن معاويه به ابن عبّاس [كه گفت]: من تو را به سبب چهار خصلت دوست دارمو چهار خصلت تو را بخشيده اممنشأ گناهان چهار چيز استپاداش آن كس كه چهار حج به جا آورد[به كار گرفتن]چهار چيز در چهار كار پذيرفته نيايدچون چهار ويژگي در خوراك فراهم آيد بي گمان كامل شودزنازاده را چهار نشانه باشدخداي گرامي و بزرگ چهار چيز را به موسي عليه السّلام سفارش كردامير مؤمنان عليه السّلام چون به جنگي فرستاده مي شود چهار خصلت داشتشگفتا از آن كه از چهار چيز مي هراسد چرا به چهار چيز پناه نمي بردچهار كس گواهي به ولايت امير مؤمنان عليه السّلام را كتمان كردند پس خدايگرامي و بزرگ نفرين آن حضرت را بر آنان پذيرفتآنچه امان يافتگي از چهار خصلت در دنياست و چهار كلمه كه [امان يافتگي] از سراي واپسين استچهار كار از وسوسه ناشي شودچهار چيز از چهار چيز سير نشوندهر كه را چهار خصلت باشد در نور اعظم الهي استهر كه را چهار خصلت باشد اسلامش به كمال رسندچهار كلمه حكمت باشدچهار خانه در بهشت پاداش چهار خصلت باشدهر كه را چهار خصلت باشد خداي گرامي و بزرگ خانه اي در بهشت براي او بسازدهر كه از چهار خصلت بر كنار باشد ، بهشت از آن او شودخداي گرامي و بزرگ در روز رستاخيز بر چهار كس نگردشيعه به چهار خصلت گرفتار نيايدهر كه را چهار خصلت باشد در پناه خداي گرامي و بزرگ استهمانا خداي گرامي و بزرگ از هر چيزي چهارتايش را برگزيده استاز چهار خصلت اندوه به بار آيدچهار خصلت دامن گير امّت محمّد صلّي الله عليه و آله استتن بر چهار چيز بنا نهاده شده استپايداري و بر جاي ماندن انسان به چهار چيز باشد و آتش چهار گونه استچهار خصلت دل را تباه كند و دورويي را بروياندپيامبر خدا صلّي الله عليه و آله چهار قبيله را دوست مي داشت و چهار قبيله را دشمن مي داشتچهار خصلت دل را بميراندزمين از چهار مؤمن تهي نماندآدمي به چهار خصلت از طبايت بي نياز شودچهار خصلت در مؤمن نباشدخداي گرامي و بزرگ از مؤمن چهار پيمان گرفته استمؤمن از چهار خصلت جدا نشودچهار چيز كيفرش زودتر آيديكي از چهار چيز بر هيچ خانه اي در نيايد جز آن كه ويرانش سازداموري كه هر يك بر چهار شاخه باشدنج