کتاب نگاهی نو به فلسفه اسلامی نوشته ی سید محمد مهدی نبویان توسط انتشارات حکمت اسلامی به چاپ رسیده است.

در بخشی از این کتاب می خوانیم:

همان طور که در فصل اول بیان شد، فیلسوفان درباره اینکه آیا همه اقسام علم فلسفه قابل استفاده هستند یا خیر، اختلاف نظر دارند. برخی از ایشان شده اند برهان لمی در فلسفه جایی ندارد؛ زیرا موضوع فلسفه، موجود مطلق اس.
که اعم الاشياست و محمولات (اعراض ذاتی) آن نیز که مساوی با موضوع هست شامل همه اشیاء میباشند؛ از این رو، برهان لمی که سیر از علت به معلول است، در فلسفه راه نخواهند داشت؛ چراکه خارج از موضوع فلسفه چیزی نیست تا بتواند علت آن باشد. اما با طرح نظریه «علیت تحلیلی» جریان برهان لمی در فلسفه هموار خواهد شد؛ زیرا در علیت تحلیلی، علت و معلول، دو معنا هستند که در خارج، مصداق واحدی دارند؛ به نحوی که یکی از آن معانی، علت برای معنای دیگر است؛ از این رو، اگر حد وسط، معنایی باشد که علت تحلیلی ثبوت اکبر برای اصغر باشد، «برهان لمی تحلیلی» است؛ برای نمونه، این استدلال که «خداوند حیات دارد و هر موجودی - دارای حیات باشد، عالم است؛ پس، خداوند عالم است»، از نوع برهان لمی تخیلی است؛ زیرا اگر چه حد وسط (حیات) علت ثبوت خارجی اکبر (عالم) براک
د خداوند موجودند، ولی در
(خداوند) نیست، اما علت تحلیلی آن است؛ زیرا «حیات و علم» از صفات هستند و صفات خداوند نیز در خارج با همان وجود بسیط خداوند موجود مقام تحلیل، هنگامی که ذهن، معنای حیات و علم را از هم تفکیک می کند، با برد آنها کشف می کند اتصاف خداوند به حیات، علت انصاف او به علم است.